Ván ép là một trong những mặt hàng gỗ xuất khẩu lớn của Việt Nam, với hàng trăm nhà máy từ trung du phía Bắc tới Nam Trung Bộ và Đồng Nai. Từ khúc gỗ keo, bạch đàn tới tấm ván thành phẩm, dao thẳng dài xuất hiện ở nhiều khâu. Khác với dao bào gỗ tự nhiên, dao ở đây phải cắt qua cả lớp keo đã đóng rắn, và đó là lý do chính khiến dao mòn nhanh.

Dao thẳng ở những công đoạn nào

Dao xén cạnh dài thường có chiều dài 675 mm, 1200 mm, 1350 mm, 1500 mm, bắt vào dầm dao bằng rãnh dài và lỗ ren M10, M12. Mỗi kiểu máy có cách bố trí lỗ riêng. DTS làm dao xén cạnh ván ép và dao cắt ván lạng theo mẫu hoặc bản vẽ lỗ của máy.

Máy cắt ván lạng kiểu quay hoạt động thế nào

Theo một bằng sáng chế Mỹ về máy cắt ván lạng: máy có hai trục đe lớn quay ngược chiều nhau, một trên một dưới, tốc độ bằng tốc độ băng ván lạng chạy qua. Dao dài hai lưỡi, dày khoảng 6 mm, rộng khoảng 100 mm, nằm ngang phía trên ván. Khi cần cắt, dao lật 180 độ, đâm qua ván và ấn vào trục đe dưới.

Mặt trục đe bọc lớp polyurethane dày khoảng 19 mm để đỡ lưỡi dao, không cho dao đập vào thép. Lớp bọc này bị dao cắt dần và thường phải thay sau 3 đến 9 tháng. Khi lớp bọc mòn không đều, dao cắt không đứt hết ván ở một số đoạn, hoặc mép dao bị mẻ do chạm phần cứng.

Vì sao dao ván ép mòn nhanh

• Keo phenol formaldehyde (ván chịu nước, ván cốp pha) và keo urê formaldehyde sau khi ép nóng trở nên cứng, giòn, mài mòn mép dao như bột mài.
• Gỗ rừng trồng thường lẫn cát, đất bám ở vỏ và ở lõi khúc gỗ.
• Ván dày có nhiều lớp keo, nghĩa là nhiều đường mài mòn trên mỗi lần cắt.
• Máy chạy liên tục nhiều ca, ít thời gian dừng để mài dao.

Mép dao bị mòn tròn sẽ đè ván thay vì cắt. Hậu quả là cạnh ván bị sứt, lớp mặt bị bong ở góc, ván lạng bị xé ở đường cắt.

Chọn chất liệu dao

• Thép gió dát lưỡi: lựa chọn phổ biến cho dao xén ván ép. Lưỡi thép gió (như SKH2, tức W18Cr4V) cứng và giữ sắc, thân thép cacbon dai nên dao dài không giòn gãy. Xem bài thép gió W18Cr4V và W6Mo5Cr4V2.
• Mài gương mặt cắt: mặt dao nhẵn giảm bám keo, nhựa gỗ, giảm lực cắt.
• Lưỡi carbide hoặc lưỡi cưa hợp kim: cho ván phủ phim, ván MDF, ván dăm mài mòn mạnh.

Nếu đang dùng dao nguyên khối giá rẻ và phải mài liên tục, nên thử dao dát lưỡi thép gió. Đọc thêm bài dao dát lưỡi và dao nguyên khối để so sánh chi phí trên mỗi lần mài.

Lưu ý khi mài và lắp dao dài

1. Dao dài 1,3–1,5 m rất dễ cong vênh nếu mài nóng. Mài từng lượt mỏng, có tưới nguội.
2. Kiểm tra độ thẳng của dao sau mài bằng thước thẳng hoặc đặt trên bàn phẳng.
3. Vệ sinh sạch mặt dầm dao trước khi lắp; một hạt keo kẹt dưới dao cũng làm dao vênh.
4. Siết bulông từ giữa ra hai đầu, lực đều nhau.
5. Với máy cắt ván lạng kiểu quay, thay lớp bọc trục đe khi đã mòn rãnh sâu, đừng chỉ thay dao.

DTS nhận mài dao thẳng dài tới khổ lớn, giữ đúng góc mài gốc.

Liên hệ DTS

Khách ở TP HCM, Bình Dương, Đồng Nai được đo dao tận nơi miễn phí. Các nhà máy ván ép ở Tuyên Quang, Lào Cai, Thanh Hóa hay Quảng Trị có thể gửi ảnh dao, bản vẽ lỗ và chiều dài qua Zalo để được báo giá. DTS giao dao toàn quốc.