Máy chia cuộn có nhiệm vụ xẻ cuộn mẹ khổ lớn thành nhiều cuộn nhỏ theo khổ yêu cầu. Bộ phận làm việc trực tiếp với vật liệu là dao, nên chọn dao sai thì máy tốt đến đâu cũng không cho ra cuộn đẹp. Ở nhiều xưởng màng, giấy và băng keo, các lỗi như mép cuộn xơ, bụi cắt bám kín lõi hay cuộn bị lệch khổ thường bắt nguồn từ việc dùng dao không đúng thông số ngay từ đầu.

Dấu hiệu cho thấy dao chia cuộn đang bị chọn sai

Trước khi bàn cách chọn, nên nhìn lại dây chuyền hiện tại. Nếu xưởng đang gặp một trong các tình trạng dưới đây, nhiều khả năng dao chưa phù hợp:

• Mép cắt có bavia, sợi xơ hoặc bị kéo giãn, nhất là với màng mỏng và giấy kraft.
• Bụi cắt nhiều, bám vào mặt cuộn và lõi, khách hàng phản ánh khi in hoặc dán.
• Phải giảm tốc độ máy mới cắt được, nếu chạy đúng tốc độ thiết kế thì mép cắt xấu ngay.
• Dao mẻ hoặc cùn sau vài ca, thời gian thay dao chiếm nhiều giờ máy.

Những lỗi này không chỉ làm giảm chất lượng cuộn mà còn gây hao nguyên liệu vì phải cắt bỏ phần mép hỏng, đồng thời làm tăng chi phí dao trên mỗi mét cuộn.

Tiêu chí 1: Vật liệu cần cắt

Đây là yếu tố quyết định đầu tiên. Màng BOPP, PET, PE mỏng cần lưỡi rất bén, góc mài nhỏ để cắt gọn mà không kéo giãn màng. Giấy kraft, giấy duplex và carton mỏng chứa xơ sợi và chất độn, mài mòn lưỡi nhanh, nên cần vật liệu dao có độ chịu mòn cao. Băng keo, decal và vật liệu có lớp keo thì dễ dính lưỡi, cần dao có bề mặt nhẵn hoặc được phủ chống dính. Với lá nhôm, lá đồng trong ngành pin, yêu cầu về độ chính xác và độ nhẵn mép cắt khắt khe hơn nhiều so với bao bì thông thường.

Tiêu chí 2: Kiểu chia cuộn của máy

Mỗi máy được thiết kế cho một kiểu cắt nhất định, và dao phải đi theo kiểu cắt đó:

• Dao lam 3 lỗ (cắt kiểu dao cạo): dùng cho màng mỏng, lá kim loại mỏng. Dễ lắp, giá rẻ, thay nhanh.
• Dao tròn trên dưới (cắt kiểu cắt kéo): dùng được cho nhiều loại vật liệu và độ dày, mép cắt sạch, ít bụi. Đòi hỏi căn chỉnh dao trên và dao dưới chính xác.
• Dao ép trên trục đỡ (cắt kiểu ép): dùng cho vật liệu dày như giấy bìa, vải không dệt, dễ cài đặt nhưng có thể sinh bụi với vật liệu có xơ.

Không nên tự ý đổi kiểu cắt khi máy không có cụm đỡ phù hợp, vì kết quả thường kém hơn kiểu cắt gốc của máy.

Tiêu chí 3: Kích thước lắp đặt

Với dao tròn, cần đo chính xác đường kính ngoài, đường kính lỗ, độ dày, số lỗ chốt và vị trí rãnh then (nếu có). Dao dưới còn có thể có vai hoặc bậc. Sai lệch nhỏ ở lỗ dao cũng gây đảo dao khi quay, dẫn tới mép cắt gợn sóng. Với dao lam, cần biết loại 3 lỗ hay 1 lỗ, chiều dài, độ dày và kiểu lưỡi (một mặt hay hai mặt).

Tại Dao Cưa Công Nghiệp DTS, khách ở TP HCM, Bình Dương và Đồng Nai được đo dao miễn phí tại xưởng. Khách ở Long An, Bắc Ninh, Hải Phòng hay Đà Nẵng có thể gửi dao mẫu hoặc ảnh chụp kèm thước qua Zalo để kỹ thuật DTS hướng dẫn đo cho đúng.

Tiêu chí 4: Góc mài và kiểu lưỡi

Dao tròn trên thường mài một mặt hoặc hai mặt với góc khác nhau tùy vật liệu. Góc nhỏ cho lưỡi bén hơn, hợp với màng mỏng, nhưng lưỡi yếu hơn và dễ mẻ nếu gặp vật liệu cứng. Góc lớn cho lưỡi khỏe, chịu va đập tốt, hợp với giấy dày, carton mỏng. Chọn góc sai là nguyên nhân phổ biến khiến dao mới lắp đã mẻ hoặc nhanh cùn.

Tiêu chí 5: Vật liệu thân dao và độ cứng

Các vật liệu thông dụng cho dao chia cuộn gồm thép SKD11, thép gió HSS và hợp kim carbide. SKD11 có giá hợp lý, dễ mài lại, đủ dùng cho phần lớn giấy và màng. HSS chịu nhiệt và giữ lưỡi tốt hơn khi chạy tốc độ cao. Dao tròn carbide cho tuổi thọ cao gấp nhiều lần, phù hợp vật liệu có độn khoáng, giấy tái chế hoặc dây chuyền chạy liên tục ba ca. Độ cứng phải đi kèm với độ dẻo phù hợp: dao quá cứng mà máy rung thì dễ mẻ, dao quá mềm thì nhanh cùn.

Cách gửi thông số để được tư vấn đúng dao

Để chọn được dao phù hợp ngay lần đầu, nên chuẩn bị các thông tin sau: tên và đời máy chia cuộn, vật liệu cắt (loại, độ dày, định lượng), tốc độ máy, kiểu cắt đang dùng, kích thước dao hiện tại và vấn đề đang gặp. Với các thông tin này, kỹ thuật có thể đề xuất loại dao chia cuộn giấy, dao chia cuộn màng hay dao cắt ống giấy phù hợp, cùng vật liệu và góc mài tương ứng.

DTS cung cấp đầy đủ dao chia cuộn bằng SKD11, HSS và carbide, giao hàng toàn quốc và nhận mài lại dao tròn khi dao cùn. Liên hệ qua Zalo hoặc điện thoại để gửi thông số máy và nhận tư vấn.